Etiket Arşivleri: Kara Delik

İnsanlık olarak her zaman “ötesini” merak ettik. Dağların ardını, okyanusların sonunu, atmosferin dışını… Bilimin gelişmesiyle birlikte merakımızın sınırı da arttı. Şimdilerde kendi evrenimizin ötesini ve o ötelere geçip geçemeyeceğimizi hayal eder olduk. Bilimkurgu bizi yıllardır yıldız geçitlerinden içeri sokuyor, paralel dünyalara fırlatıyor ya da kara deliklerden başka boyutlara taşıyor. Peki, bu büyüleyici senaryoların ne kadarı bilimsel, ne kadarı hayal ürünü? …

Kendi kısıtlı zaman algımıza dayanarak sanki hep oradalarmış gibi hissediyoruz, ancak yıldızların da tıpkı bizler gibi birer hikâyesi var: Doğuyor, parlıyor ve sonunda da enerjilerini tüketip o kaçınılmaz sona teslim oluyorlar. Fakat yıldızların vedası, öyle sessiz sedasız bir sönüp gitme eylemi değil. Aksine atomların birbirine girdiği, zamanın eğilip büküldüğü ve kozmik mutfağın tüm kimyasını yeniden harmanladığı devasa bir başkalaşım. Bu …

Sinema perdesinde gördüğümüz o korkunç, her şeyi yutan karanlık canavarlar aslında evrenin en yanlış anlaşılan aktörleri olabilir. Zira kara deliklerin ardındaki gerçek bilim, en çılgın bilimkurgu senaryosundan bile daha şaşırtıcı. Bir an için gözlerinizi kapatın ve bir “kara delik” hayal edin. Muhtemelen zihninizde beliren imge; uzay boşluğunda dolaşan, önüne gelen her şeyi; yıldızları, gezegenleri, hatta ışığı bile acımasızca yutan devasa, …

Kara delikler, fizik kurallarını zorlayan gizemli doğalarıyla yalnızca bilim insanlarının değil, sinemacıların da hayal gücünü cezbediyor. Olay ufku geçildiğinde dönüşü olmayan bu kozmik yapılar; zaman, madde ve gerçeklik algımızı altüst eden etkileriyle sinemada hem bilimsel hem de felsefi anlatılar için benzersiz bir zemin sunuyor. Aşağıda yer alan 10 film, kara delikleri merkeze alarak farklı bakış açılarına yelken açıyor. Kimi bilimsel …

Yeni araştırmalar, ilkel kara deliklerin günümüz evreninde hâlâ var olabileceğini ve karanlık madde olgusundan sorumlu tutulabileceğini gösteriyor. Evrenin çok erken dönemlerinde, ilkel kara delikler “karanlık bir yük” ediniyor. Bu yük, onlara olağanüstü uzun bir yaşam süresi kazandırıyor. Araştırmacılar, bu özelliğin ilkel kara delikleri karanlık madde için ilginç, hatta sıra dışı bir aday hâline getirdiğini düşünüyor. 1970’lerde Stephen Hawking, kara deliklerin …

Interstellar (Yıldızlararası) filminin bilim danışmanı ve yapımcısı olan Kip Thorne, filmin senaryosundaki bazı noktaları açıklayan ve şu anki fizik anlayışımızla ne derece örtüştüğünü gösteren The Science of Interstellar (Yıldızlararası Bilimi) adında bir kitap yayımladı. Bu yazıda biz elbette bunu yapmayacağız. Nihayetinde bu bir kurgu eseri. Sadece, astrofizikçilerin gerçekte neler gördüklerini ve bunların filmde gördüklerimize kıyasla ne noktada olduklarını açıklamaya çalışacağız. …

Samandromeda Galaksisi, Samanyolu ve Andromeda galaksilerinin gelecekteki büyük çarpışmasının sonucudur. Aslında bu olaya çarpışma değil de “kaynaşma” demek daha doğru olur. Tabii hemen heyecana kapılmayın, çünkü iki galaksinin kaynaşması ya da birleşmesi günümüzden milyarlarca yıl sonra gerçekleşecek. Evren yaklaşık on dört milyar yıl önce oluştuğundan beri hiçbir parçası yerinde durmuyor, oradan oraya savruluyor ve daima hareket ediyor. Gezegenler, yıldızlar ve …

1955’teki ölümünün üzerinden geçen onca zamana rağmen, Einstein’ın çığır açıcı buluş ve düşünceleri insanlığı etkilemeyi sürdürüyor. Times dergisi, 1999 yılında Einstein’ı “Tüm zamanların en büyük bilim insanı” ilan etti. Peki, bu payeyi hak etmek için ne yapmıştı? Esasında Einstein’ın fikirleri 20. yüzyıl bilimiyle öylesine iç içe geçmiştir ki, onun adını anmadan hiçbir önemli bilimsel kavramdan bahsetmek mümkün değildir. Genelde E=mc² …

Bu yeni hipotez, evrenin büyük gizemlerinden birini açıklamayı hedefliyor. Kısa süre önce yapılan bir çalışma, kozmologlar tarafından evrenin genişlemesini hızlandırdığı düşünülen gizemli karanlık enerjinin, galaksilerin merkezindeki süper kütleli kara deliklerden meydana gelebileceğini ortaya koydu. Çalışma eğer doğruysa, fiziğin en akıl almaz kavramlarından ikisi olan kara delikler ile karanlık enerjiyi birbirine bağlayacak ve karanlık enerjinin kaynağının on yıllardır burnumuzun dibinde olduğunu …