Bilim & Teknoloji

Yeni araştırmalar, bir zamanlar küçük gaz devleri olduğu düşünülen bazı mini-Neptünlerin, okyanus barındıran ve radyasyona maruz kalan kayalık dünyalar olabileceğini öne sürüyor. Uzaktaki bir yıldızın etrafında dönen Dünya’nın 2,5 katı bir gezegen hayal edin. Bizim okyanuslarla kaplı kayalık dünyamız gibi bir şey mi hayal ediyorsunuz? Yoksa Neptün’ün küçük bir versiyonu olan bir gaz devi mi? Son günlerde yayımlanan iki makale, …

1995’te yıldızına aşırı yakın yörüngede dolanan bir gaz devinin keşfinden sonra gökyüzü garip ve egzotik ötegezegenlerle dolmuş durumda. (Ötegezegen: Diğer yıldızların yörüngesinde dönen gezegenler.) Üstelik hepsi de birbirinden tuhaf. Sıcak Jüpiterler mi ararsınız, minik-Neptünler mi, yoksa “Süper-Dünya’’lar mı? Hepsi  de mevcut! Ya göğünde iki veya üç güneş doğup batanlara ne dersiniz? Peki, tüm yüzeyi lavlarla kaplanmış olan kayalık gezegenler ya …

Simbiyoz, genel olarak canlılar arası bir ilişki türü olmakla birlikte, bu ilişkiye katılan (ortak olan) tüm canlıların fayda görmesi sonucu oluşur (mutualizm ile eş anlamlı olarak kullanılabildiği gibi, bazı kaynaklarda ilişki türlerinin tümüne verilen isimdir). Biz de “simbiyoz” kelimesini mutualizm ile eş anlamlı olarak kullanan tarafta kalmaktan yanayız, çünkü “endosimbiyoz” dediğimiz bir olay sonucu ortaya çıkan mutual ilişki sayesinde, ökaryotik …

Samanyolu Galaksisi’ndeki en eski yıldızlardan biri, alışılmadık derecede sıcak, kayalık bir “Süper Dünya“ya ev sahipliği yapıyor. Araştırmacılar, TOI-561b olarak bilinen bu dış gezegenin Dünya’dan yaklaşık %50 daha büyük ve kütlesinin de üç kat daha ağır olduğunu açıkladı. Kendi yıldızına çok yakın bir yörüngede döndüğünden bir turu da 12 saatten az sürede tamamlıyor. Bu yakınlık göz önüne alındığında, TOI-561b’nin ortalama yüzey …

Son zamanların meşhur Netflix dizisi The Queen’s Gambit filminin nefes kesici sahnelerini veya Star Trek‘te Spock’un meşhur 3 boyutlu satranç oyununu unutun. Bu karakterler kendilerine güveniyorlarsa, bir kuantum satranç turnuvasına katılsınlar! Dünya’da bu tür bir turnuvanın ilk örneği 9 Aralık 2020’de, sanal olarak gerçekleştirilen Q2B 2020 konferansında düzenlendi. Amazon firmasından Aleksander Kubica, turnuvadan zaferle ayrıldı.[1] Peki, ama kuantum satranç tam …

Dünya Ekonomik Forumu ve ABD bilim dergisi Scientific American tarafından bir araya getirilen uzmanlar, sağlık hizmetlerini, tüm endüstri dallarını ve hatta toplumlarda üç ila beş yıl içinde devrim yapma potansiyeli olan teknik ilerlemeleri incelendi. 75 aday arasından “2020’nin En Heyecan Verici Teknolojik Yenilikleri” listesine girmeyi hak kazanan 10 tanesini belirlediler. İşbu yazımızda söz konusu 10 teknolojik yeniliğini sizlerle paylaşacak, bilimsel, …

Bir grup Fin araştırmacı, Mars ve Jüpiter arasındaki asteroit kuşağında büyük bir asteroit ve aynı zamanda bir cüce gezegen olan Ceres‘in yörüngesinde kalıcı bir insan yaşam alanı öneriyor. Araştırmacılara göre bu “mega uydu yerleşim”in yapımı için gerekecek malzeme de Ceres’in kendisinden toplanarak sağlanabilir. Tüm bu fikir, popüler bilimkurgu edebiyat ve televizyon dizisi  “The Expanse“‘in hayranlarına tanıdık gelebilir. Bahsedilen kurgusal evrende …

1960’tan beri gün uzunluğu bakımından rekor kısalıktaki 28 günün tamamı, 2020’e denk geldi. Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki ortalama dönüşü, bu 28 günde normalden birkaç milisaniye daha kısaydı. Aslında gün kısalması normal bir olay, korkacak bir durum yok. Dünya’nın dönüş hızı atmosfer basıncı, rüzgârlar, okyanus akıntıları ve iç çekirdeğin dönüşü gibi faktörlerin etkisiyle daima bir miktar değişkendir. Ancak, aşırı hassas atomik …

Mitokondri, hücrelerin içinde bulunur ve enerji sağlayan organellerdir. Enerji üretiminin yanı sıra hücreler arası iletişimde de büyük rol oynar. Beyin hücreleri, kalp, karaciğer ve kaslarda yer alır. Dolayısıyla güçlü mitokondriye sahip olmak, güçlü bir vücuda ve güçlü bir beyne sahip olmak demektir. Uzun uzay yolculukları çeşitli fiziksel sorunlara neden olur. Görünüşe göre hepsinin ortak bir kaynağı var ve bu da …

Birçok insan, astronomların her gece teleskoplarının başına geçip uzaylılardan gelen sinyalleri aradıklarını sanıyor. Ancak, ne yazık ki durum pek böyle değil. 60 yıl önce başlamış olan Dünya Dışı Yaşam Arayışı (SETI) bile kendisini destekleyecek fonlar ve teleskop zamanı bulmakta zorlanıyor. 1980 ve 1990’larda, bazı kongre üyeleri SETI araştırmalarına tahsis edilen o yetersiz fonları bile bir savurganlık örneği olarak eleştirip, kısıtlanması …