Etiket Arşivleri: Ütopya

Türkiye’deki Toplumsal Dönüşümün Ütopyası: Saatleri Ayarlama Enstitüsü

Saatleri Ayarlama Enstitusu

Sanayi Devrimi sonrası yeni siyasal, ekonomik ve toplumsal akımların ortaya çıkması ile edebiyatta da güncele eğilen ütopya eserlerinin sayısı arttı. Türk toplumunda Islahat Fermanı, Meşrutiyet ve ardından çağdaş Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulmasına paralel olarak benzeri dönüşümleri görmek mümkündü. Doğal olarak Türk edebiyatında da bu gibi yapıtlar üretilmeye başlandı. Bunlardan biri de Ahmet Hamdi Tanpınar’ın 1961’de yayımlanan Saatleri Ayarlama Enstitüsü romanıydı. 1901 …

Devamını gör »

Rönesans Döneminde Bilim ve Bilimkurgu

ronesans ve bilimkurgu

Rönesans, 14. yüzyıldan 17. yüzyıla kadar süren ve Avrupa’da büyük bir değişim ve yenilenme çağı olarak kabul edilen bir dönemdir. Bu dönemde sanat, edebiyat, felsefe ve bilim alanlarında büyük ilerlemeler kaydedilmiştir. Özellikle bilim ve sanat alanında yapılan yenilikçi ve yetkin çalışmalar, Rönesans dönemini diğer aydınlanma dönemlerinden ayıran en önemli özelliklerden biridir. Rönesans dönemindeki bilimsel çalışmalar, çağdaş bilimkurgunun doğumunda çok önemli …

Devamını gör »

Feminist Bir Ütopya: Houston, Houston Duyuyor musun?

houston duyuyor musun - kapak

“Eşit muamele görsek biz kadınlar da erkekler kadar katkı sunardık elbette!” Gerçek adı Alice Bradley Sheldon olan fakat 1967’den ölümüne dek James Tiptree Jr. mahlasını kullanan yazar, 1915’te ABD’de doğdu. Yazarlığın erkek işi olduğu fikrinin dillendirildiği bir dönemde erkek mahlası kullanarak eserler yazdı. Kimliğini ilk açık ettiği kişilerden biri de yakın dostu ve aynı zamanda bilimkurgunun ABD’deki en büyük temsilcilerinden …

Devamını gör »

Erken Dönem Bilimkurgudan 16 Unutulmaz Eser

Bilimkurgu, 19. yüzyılda Mary Shelley, Jules Verne ve H. G. Wells gibi yazarların hünerli kalemleriyle olgunlaştı. Ancak bu yazarların öncesinde, Ay’a yapılan yolculuklarla, sosyal ve teknolojik olarak gelişmiş uygarlıklarla ve gelecek öngörüleriyle dolu öncül bilimkurgu eserlerinin uzun bir tarihi var. Bu tarihi hatırlamak için bilimkurgunun köklerine inelim ve şairlerin, matematikçilerin, politikacıların ve filozofların 1800’lerden önce verdiği, zamanlarının şaşırtıcı derecede ilerisinde …

Devamını gör »

Ütopik Görünümlü 7 Distopik Bilimkurgu Filmi

utopik gorunumlu distopik bilimkurgu filmleri

Ütopya kelimesi, içinde yaşayan herkese ideal bir ortam sunan kusursuz bir toplumu anlatmak için kullanılır. Ancak her kusursuz şey gibi, ütopya da gerçeklikten ziyade hayali bir konsepttir; filmlerden öğrendiğimize göre ise ütopik topluluk oluşturma çabaları beyhudedir. Ama bu demek değildir ki insanlığın idealist tarafı mükemmel bir dünya kurmaya çalışmayacak. İşte ütopik görünümlü yedi distopik bilimkurgu filmi… Gattaca (1997) İnsanların doğuştan …

Devamını gör »

Fihrist Kitap Ütopya-Distopya-Bilimkurgu Dizisi

fihrist kitap bilimkurgu

Fihrist Kitap Ütopya-Distopya-Bilimkurgu Dizisi, son zamanlarda hızlı ve özenli çalışmalarıyla karşımıza çıkıyor ve adını, bilimkurguyu inşa eden ilk metinler üzerinden duyurmayı sürdürüyor. Bir sene gibi kısa bir zamanda piyasaya çıkan 20’den fazla eserin ve devamında hayata geçmesi muhtemel yeni eserlerin kendi içerisinde bir bütünlük arz ettiğini söylemek mümkün. Fihrist Kitap’ın diğer bilimkurgu kitap dizilerinden gözle görünen ilk farkı, proto-bilimkurgu veya …

Devamını gör »

Samuel R. Delany’den Çarpıcı Bir Heterotopya: Triton

triton

Samuel R. Delany, Yeni Dalga akımının içerisinde kendine özgü bir yere sahip. Cinsel kimlik konusuna değinme biçimi çağının ötesinde ve yetkin üslubuyla okuru sarsmayı başarıyor. Triton da bu bağlamda heteronormatif anlayışa karşı çıktığı ve Ursula K. Le Guin’in Mülksüzler’ine yanıt olarak kaleme aldığı bir yapıt. Eserinde, kişinin kendini tanımlama yöntemlerinin fiziksel görünüşüyle arasındaki ilişkiyi incelikle irdeliyor ve günümüzde bile tabu …

Devamını gör »

Modern Toplumda Rıza Nasıl İmal Edilir?

“Özünde, özel medya kuruluşları bir ürünü (okurlar ve izleyiciler) başka firmalara (reklam veren kuruluşlara) satan büyük şirketlerdir.” Noam Chomsky, Rızanın İmalatı, Syf. 367. 2018 yılında vizyona giren Marvel filmi Avengers: Infinity War, ilginç bir tartışmanın başlamasına yol açtı. Filmin konusu bilindiği üzere on yıllık inşa sonunda Infinity Saga denilen sürecin sonunu anlatıyordu. İktisat 101 dersinde kısıtlı kaynakların sınırsız ihtiyaçları karşılaması …

Devamını gör »

Distopyayı Savunmak

Dune serisinde II.Leto, insanlığı bekleyen en büyük tehlikenin durağanlık olduğunu fark edip yarattığı sistemin parçalanmasına rıza gösterir. Bu sayede insanlar yeniden harekete geçebilecek ve Altın Yol’da bir sonraki aşamaya doğru ilerleyebilecektir. Hiçbir mücadelenin olmadığı durağanlığı muhafaza etmek daha cazip gelir aslında, çünkü bir sonraki aşamaya doğru harekete geçmek çoğu zaman acı vericidir. Oysa insanlar bunun için var olmadı. İnsanların bütün …

Devamını gör »

Bir Ütopyaya Çıkışmak: Yeni Kara

yeni kara kapak

Ütopya, olmayan ve günümüzde de gerçekleşmesi imkansız görünen toplumları tanımlıyor. Geçmişten günümüze dek edebiyatta en ilgi çekici toplumlara ev sahipliği yapan ütopik kitapların sayısı da gün geçtikçe artıyor. Her şeyin iyi ve eşit olduğu bu toplumlar, günümüz toplumlarının iyi kardeşi gibi adeta. 16. yy’da Thomas More‘un Ütopya‘sı ile başlayan bu yolculukta Platon, Farabi, Edward Bellamy, Jack LondonveAldous Huxley dahil birçok …

Devamını gör »