Etiket Arşivleri: Toplum

Bilimkurgu Geleceği Tahmin mi Eder Yoksa Yaratır mı?

bilimkurgu edebiyat yazar kitap hayal gucu 2

“Tavuk ve yumurta“, iki şeyin birbiri ile temelden ilintili ve birinin diğerine neden olduğunu gösteren bir analoji. Dolayısıyla, hangisinin önce geldiğini söylemek paradoksal olarak imkânsız. O hâlde, bu benzetmeyi bir spekülatif hukuk senaryosu oluşturmak için bilimkurgu açısından değerlendirelim. Bilimkurgu geleceği tahmin mi eder yoksa yaratır mı?  Bu soru ve potansiyel cevabı, toplumu hukuk ve teknoloji kesişiminde nasıl etkiler? Amacımız, bu …

Devamını gör »

21. Yüzyılın Miti Sanal Gerçekçilik mi Olacak?

sanal gerceklik kapak

“Sanal gerçeklik, kullanıcıları bilgisayar dünyasına taşıyan bir teknoloji değil, insan potansiyelini genişletmenin bir yolu olarak görülmelidir.” -Jaron Lanier 21. yüzyılın başında sanal gerçeklik (VR) teknolojisi hızla gelişerek insanların günlük yaşamının vazgeçilmez bir parçası hâline geldi. Bu teknolojik ilerleme, yalnızca eğlence ve oyun dünyasında değil, aynı zamanda iş, eğitim, sağlık ve sosyal etkileşimin her alanında devrim yarattı. Buna bağlı olarak Metaverse …

Devamını gör »

Türkiye’deki Toplumsal Dönüşümün Ütopyası: Saatleri Ayarlama Enstitüsü

Saatleri Ayarlama Enstitusu

Sanayi Devrimi sonrası yeni siyasal, ekonomik ve toplumsal akımların ortaya çıkması ile edebiyatta da güncele eğilen ütopya eserlerinin sayısı arttı. Türk toplumunda Islahat Fermanı, Meşrutiyet ve ardından çağdaş Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulmasına paralel olarak benzeri dönüşümleri görmek mümkündü. Doğal olarak Türk edebiyatında da bu gibi yapıtlar üretilmeye başlandı. Bunlardan biri de Ahmet Hamdi Tanpınar’ın 1961’de yayımlanan Saatleri Ayarlama Enstitüsü romanıydı. 1901 …

Devamını gör »

Battlestar Galactica’nın Bilimkurguda Bıraktığı Derin İzler

battlestar galactica

Battlestar Galactica, kendi yarattığı robotlar tarafından soykırıma uğrayıp kaçak durumuna düşen bir grup insanın hikâyesi olarak özetlenebilir. 1970’lerde yayımlanan aynı isimli orijinal diziye dayanıyordu ve çok geçmeden de bilimkurgu için bir dönüm noktası olmayı başardı. 1940’lardan 1960’lara kadar bilimkurgu dizileri, büyük ölçüde eğlenceye odaklanmıştı. Pek çoğu, uzak bir gelecekte tasarlanmış kurgusal teknolojilere, öte gezegenlerdeki türlü yaratıklarla karşılaşan insanların yaşadığı aksiyon …

Devamını gör »

Bilimkurgu Edebiyatı ve Mimarlık

sehir bilimkurgu mimari

Psikoloji ve sosyal bilimler alanlarında, geleceğe dair tahminler ve bu tahminlerin insanlar ve toplumlar üzerindeki etkileri ilgi çekici çalışma konularından olmuştur. Örneğin, Avusturya doğumlu İngiliz filozof Karl Popper, 1964’te yayımlanan “Tarihselciliğin Sefaleti” (The Poverty of Historicism) adlı kitabında, Yunan mitolojisinin trajik kahramanı Oidipus’tan ilham alarak ilginç bir terim olan “Oidipus Etkisi”ni türetmiştir. Oidipus, efsanevi Thebai Kralı olarak bilinir, şehrine ve …

Devamını gör »

Erdem ve Ahlakın Yitimi: Körlük

Jose Saramago, 16 Kasım 1922 yılında Portekiz’in Lizbon kentinde dünyaya geldi. 20 Haziran 2010 yılında dünyaya gözlerini kapatmadan önce geride sayısız roman, deneme, oyun ve şiir bıraktı. 1998 yılında Nobel Edebiyat Ödülü alarak edebiyat alanındaki başarısını taçlandırdı. Yazarın en dikkat çeken eserlerinin başında ise Körlük geliyor. Bu eseri ile toplumu gözlemleme konusunda ne kadar yetenekli olduğunu da ortaya koyuyor. Özellikle …

Devamını gör »

Bilimkurgu Neden Bu Kadar Tedirgin?

distopya kitaplari

Bilimkurgu tedirgin bir dile sahiptir. En azından çoğunlukla. Bilimkurgu raflarını karıştırınca karamsarlığın elli tonunun tümüyle karşılaşmak mümkün. Her şeyi bir kâbusa dönüştüren ve o kâbusu bile sonuna kadar kontrol eden totaliteryen hükümetler, yıldızlararası köle imparatorlukları ve ekolojik yıkım… Listeyi daha da uzatmak mümkün. Otostopçunun Galaksi Rehberi gibi eğlenceli eserler olsa da ve günün sonunda kimi bilimkurgu eserleri umut dolu bir …

Devamını gör »

Bilimkurguda Müdahalesizlik Olarak “Birinci Emir”

first-contact-day

Her ne kadar uzaylı türlerle (bizim bildiğimiz kamusal) bir ilk temas gerçeklemişse de, bilimkurgunun sorunsallaştırdığı konulardan biri de farklı türde gelişmişlik seviyelerine sahip uygarlıklar arasındaki ilişkinin nasıl olacağı ya da nasıl olması gerektiğidir. Evren çok büyük. Yaşam her yerde aynı anda başlamıyor. Biz dünyalılar heyecanla ve umutla uzaylı ziyaretlerini gözleyip rutinleşmiş yaşamımıza bir hareket getirmelerini bekliyoruz. Bununla birlikte, ziyaret edilmesek …

Devamını gör »

Elon Musk’ın Bilimkurgu Tutkusu ve Muskizm

Bilimkurgudan ilham alan Elon Musk, şirketlerini çok özel bir gelecek vizyonu etrafında şekillendirdi. Tesla ve SpaceX CEO’su, ürünlere ve araçlara bilimkurgudan isimler vererek ve hatta bilimkurguyu gerçeğe dönüştürmek istediğini ilan ederek türe olan sevgisini düzenli olarak dile getiriyor. Bununla birlikte ilham kaynakları, Musk’ın bazı eylemleriyle aynı fikirde olmayabilir. Harvard Üniversitesi’nde tarih profesörü olan Jill Lepore, bir podcast’te Musk’ın yeni bir …

Devamını gör »

Metaverse’te İş Dünyasının ve Toplumun Geleceği

metaverse

Teknolojide bazı sözcükler parlar ve unutulur; ama bazıları kalıcı olur. Yapay zekâ, sanal ya da artırılmış gerçeklik, kripto, blok zinciri gibi… Teknoloji daha büyük adımlar atıp hızla gelişmeye devam ettikçe liste de günden güne uzayıp gidiyor. “Metaverse” de o listedeki kalıcı ve tabii ki en son moda sözcüklerden biri. Metaverse, en basit tanımıyla günlük yaşamımızın tek bir gerçekliği aştığı ve …

Devamını gör »